Polska muzyka teatralna w 2015 roku

Królowa Śniegu - reż. Piotr Cieplak, Teatr NarodowyKompozytorzy

Wśród najbardziej płodnych kompozytorów roku 2015 z pewnością wyróżnić należy Jana Duszyńskiego, który skomponował muzykę do czterech bardzo ważnych przedstawień: Królowej śniegu (reż. Piotr Cieplak, Teatr Narodowy w Warszawie), Burzy (reż. Krzysztof Garbaczewski, Teatr Polski we Wrocławiu), Dziadów cz. III (scena balu, reż. Michał Zadara, Teatr Polski we Wrocławiu) i wreszcie do Francuzów (reż. Krzysztof Warlikowski, Nowy Teatr w Warszawie). Warstwa muzyczna tego ostatniego spektaklu jest bodaj najbardziej różnorodna – kompozycje Duszyńskiego funkcjonują tu obok szeregu muzycznych cytatów oraz wykonywanej na żywo Kartki z albumu - utworu na wiolonczelę i komputer Pawła Mykietyna.

Sporo zróżnicowanych gatunkowo kompozycji teatralnych ma na swym koncie Jerzy Satanowski, który w 2015 roku współpracował między innymi z Januszem Wiśniewskim (Szkoła żon, Teatr Powszechny w Łodzi; Dziewice i mężatki, Teatr Ateneum im. Stefana Jaracza w Warszawie), Maciejem Wojtyszko (Wytwórnia piosenek, Teatr Powszechny w Łodzi), Izabelą Cywińską (…coś jeszcze musiało być, Teatr Żydowski im. Estery Racheli i Idy Kamińskich) i Jerzym Stuhrem (Na czworakach, Teatr Polonia w Warszawie).

Doceniona została twórczość Karola Nepelskiego, który poza niekonwencjonalną warstwą dźwiękową do Króla Juliusza Słowackiego (reż. Małgorzata Warsicka, Teatr im. Ludwika Solskiego w Tarnowie) jest również autorem muzyki do takich spektakli, jak Mistrz i Małgorzata (reż. Waldemar Raźniak, Akademia Teatralna w Warszawie), Sklepy cynamonowe (reż. Robert Drobniuch, Teatr Lalki i Aktora Kubuś w Kielcach) czy Otello (reż. Waldemar Raźniak, Teatr Miejski im. Witolda Gombrowicza w Gdyni).

Warto wspomnieć o kompozycjach Zygmunta Koniecznego, który w roku 2015 stworzył muzykę do trzech inscenizacji polskich dramatów romantycznych: Kordiana (reż. Piotr Szczerski, Teatr im. Stefana Żeromskiego w Kielcach), Niepoprawnych na podstawie Fantazego (reż. Maciej Englert, Teatr Współczesny w Warszawie) oraz Pana Tadeusza zrealizowanego w Teatrze Polskiego Radia (reż. Mikołaj Grabowski). Uwagę wzbudziła też muzyka Stanisława Radwana skomponowana do jubileuszowego Kordiana w reżyserii Jana Englerta w Teatrze Narodowym.

Na gruncie teatru dramatycznego podkreślić należy duży wkład kompozytorski Dominika Strycharskiego, Sambora Dudzińskiego, Jacka Grudnia, Krzysztofa Kaliskiego, Mai Kleszcz, Joanny Halszki Sokołowskiej, Michała Lamży oraz Michała i Piotra Lisów. Wiele znaczących kompozycji dla teatru lalkowego i teatru dla dzieci napisali z kolei Piotr Klimek, Robert Łuczak czy Krzysztof Dzierma. Najciekawsze oprawy muzyczne dla teatru offowego i niezależnego stworzyli Jacek Hałas (Dziady, reż. Lech Raczek, Teatr Orbis Tertius w Poznaniu), Daniel Zieliński (Łojdyrydy, reż. Stanisław Dembski, Teatr Pijana Sypialnia w Warszawie) oraz Maciej Rychły (Umiłowanie/Dead Walk Love, reż. Jadwiga Rodowicz-Czechowska, Teatr Pieśń Kozła we Wrocławiu).

Znamienny jest fakt, że większość wyróżnionych bądź głośno komentowanych kompozycji teatralnych roku 2015 to utwory wykonywane na żywo podczas trwania przedstawienia. Jednym z ciekawszych przypadków takiego funkcjonowania muzyki był spektakl Grażyna Radosława Rychcika z muzyką Michała i Piotra Lisów, zrealizowany na scenie Teatru im. L. Solskiego w Tarnowie. W przedstawieniu tym warstwa dźwiękowa kreowana jest przez chór (tarnowski zespół Gos.pl), którego songi pełnią funkcję narracyjną i komentującą. W wielu spektaklach z muzyką na żywo jej wykonawcami są sami autorzy – w Portrecie damy Eweliny Marciniak (Teatr Wybrzeże w Gdańsku), a także we wcześniejszej Morfinie reżyserki (Teatr Śląski w Katowicach), grający na scenie zespół Chłopcy kontra Basia (z Barbarą Derlak na czele) nie tylko tworzy dźwiękową ilustrację, ale wykonuje też drobne zadania aktorskie. W podobny sposób elementem świata przedstawionego staje się muzyka wykonywana przez Maję Kleszcz (tworzona wspólnie z Wojciechem Krzakiem) w spektaklach Agaty Dudy-Gracz czy w wyróżnionej nagrodami Podróży zimowej Pawła Miśkiewicza (Teatr Polski we Wrocławiu). Na żywo – jako muzyk i postać świata fikcyjnego – swoje utwory wykonuje też kompozytorka Joanna Halszka Sokołowska, współpracując z Wojciechem Farugą (Balladyna. Kwiaty ciebie nie obronią, Teatr Dramatyczny im. Jerzego Szaniawskiego w Wałbrzychu; Lalka. Najlepsze przed nami, Teatr Powszechny im. Zygmunta Hübnera w Warszawie) czy Eweliną Marciniak (Miraże. Baśnie Ludów Wschodu, Wrocławski Teatr Lalek).

W wielu przypadkach bezpośrednimi realizatorami dźwiękowego projektu kompozytora są aktorzy występujący na scenie. Dzieje się tak w kameralnym Królu – monodramie Matyldy Baczyńskiej (reż. Małgorzata Warsicka, Teatr im. Ludwika Solskiego w Tarnowie), w którym muzyka Karola Nepelskiego wykonywana jest przede wszystkim na żywo przez aktorkę poruszającą się po scenie wypełnionej rezonującymi fragmentami scenografii, tworzącej rodzaj osobliwego instrumentarium. W szczecińskim Akropolis Anny Augustynowicz kompozycje Jacka Wierzchowskiego znajdują swe dopełnienie dopiero w dźwiękach prowokowanych przez samych aktorów – w rytmicznych i precyzyjnych uderzeniach w bębny, tupnięciach, skokach oraz w dźwięcznym i melodyjnym operowaniu głosem. Jeszcze dalej w tym zakresie poszedł Krzysztof Kaliski, komponując muzykę do spektaklu Klęski w dziejach miasta w reżyserii Weroniki Szczawińskiej, wystawionym na scenie Teatru im. Wojciecha Bogusławskiego w Kaliszu. W tym przedstawieniu-koncercie aktorzy nie tylko śpiewają, melorecytują, ale przede wszystkim odpowiadają za uruchamianie muzycznej instalacji umieszczonej na scenie, która w oryginalny sposób współkreuje fonosferę tego widowiska.

 
Pokaż cały
 
 
 
 
powrót

Ten serwis wykorzystuje pliki cookies

Używamy cookies i podobnych technologii m.in. w celu świadczenia usług i w celach statystycznych. Możesz określić warunki przechowywania lub dostępu do plików cookies w Twojej przeglądarce, w jej ustawieniach. Jeżeli wyrażasz zgodę na zapisywanie informacji zawartej w cookies, kliknij „Zamknij”. Jeżeli nie wyrażasz zgody – zmień ustawienia swojej przeglądarki. Więcej informacji znajdziesz w naszej Polityce cookies

Zamknij